Bulimia (żarłoczność psychiczna) to zaburzenie odżywiania, które charakteryzuje się napadami objadania się, a następnie występowaniem zachowań kompensacyjnych polegających na „oczyszczeniu” organizmu. Do najczęstszych takich zachowań należą: wywoływanie wymiotów, stosowanie głodówek, używanie diuretyków, środków przeczyszczających, wykonywanie lewatyw, a także nadmierne ćwiczenia fizyczne.
Przyczyny bulimii
Do rozwoju bulimii może prowadzić wiele czynników, takich jak:
- brak samoakceptacji
- zaburzenia mechanizmów samoregulacji i samokontroli
- uszkodzenie ośrodka sytości w mózgu
- brak akceptacji przez grupę rówieśniczą
- presja społeczna
Bulimia występuje częściej w grupach osób, które podejmują działalności wymagające szczupłej sylwetki. Dotyczy to zwłaszcza takich dziedzin jak taniec, gimnastyka, cheerleading, bieganie, modeling, aktorstwo, wioślarstwo czy łyżwiarstwo figurowe.
Najczęstsze zmiany fizyczne i psychiczne u osób cierpiących na bulimię
Bulimia prowadzi do szeregu konsekwencji zdrowotnych. Wśród najczęściej obserwowanych objawów znajdują się:
- niedobory pokarmowe
- odwodnienie
- zmęczenie
- ospałość
- zły nastrój
- niepokój
- zaburzenia równowagi elektrolitycznej
- nieregularne miesiączki lub ich brak
- sucha skóra
- osłabienie serca, wątroby i układu pokarmowego
- podrażnienie przełyku, zgaga, refluks
Leczenie bulimii – od czego zacząć?
Leczenie bulimii to przede wszystkim proces uzdrawiania relacji z jedzeniem, emocjami i samym sobą. Obejmuje ono kilka kluczowych obszarów:
1. Psychoterapia – Terapia poznawczo-behawioralna (CBT)
Najlepiej udokumentowana forma leczenia bulimii. Pomaga zmienić negatywne schematy myślenia o jedzeniu, ciele i sobie samym. Uczy rozpoznawania wyzwalaczy napadów oraz zdrowych strategii radzenia sobie z emocjami.
2. Psychoterapia – Terapia psychodynamiczna
Terapia psychodynamiczna może być bardzo pomocna w leczeniu bulimii, choć często łączy się ją z innymi formami leczenia, jak terapia poznawczo-behawioralna (CBT) czy farmakoterapia. W ujęciu psychodynamicznym bulimia jest rozumiana nie tylko jako zaburzenie odżywiania, ale też jako przejaw głębszych konfliktów emocjonalnych i trudności w regulacji emocji. Jak działa terapia psychodynamiczna przy bulimii?
Zrozumienie przyczyn wewnętrznych:
Terapia pomaga odkryć, jakie nieświadome myśli, uczucia czy doświadczenia z przeszłości (np. relacje z rodzicami, poczucie odrzucenia, perfekcjonizm) wpływają na zachowania związane z jedzeniem.
Relacja terapeutyczna:
Związek z terapeutą staje się narzędziem pracy – poprzez tę relację osoba uczy się rozpoznawać i przetwarzać emocje, które wcześniej wyrażała przez objawy (np. objadanie się i wymioty).
Budowanie tożsamości i poczucia własnej wartości:
Celem jest wzmocnienie „ja”, poprawa samoakceptacji i nauka zdrowszego radzenia sobie z napięciem czy stresem.
Uwalnianie od wstydu i winy:
Bulimia często wiąże się z głębokim poczuciem winy i wstydu – terapia pomaga to zrozumieć i przepracować.
Dla kogo?
Najlepiej sprawdza się u osób, które są gotowe na głębszą pracę nad sobą i mają już pewną stabilizację (np. nie są w stanie ostrego zagrożenia życia).
3. Wsparcie dietetyczne
Praca z doświadczonym dietetykiem lub psychodietetykiem jest kluczowa. Chodzi nie tylko o „rozpisanie diety”, ale o:
nauczenie się regularnych posiłków
rozpoznawanie sygnałów głodu i sytości
budowanie zdrowej relacji z jedzeniem – bez wyrzutów sumienia
4. Leczenie farmakologiczne
W niektórych przypadkach stosuje się leki, szczególnie gdy bulimii towarzyszy depresja lub silny lęk. Najczęściej stosowane są SSRI, np. fluoksetyna (Prozac), która jako jedyny lek ma oficjalne wskazanie do leczenia bulimii.
5. Opieka medyczna
W bulimii mogą wystąpić poważne powikłania somatyczne – odwodnienie, zaburzenia elektrolitowe, problemy z sercem, uszkodzenia przełyku, jamy ustnej czy nerek. Dlatego ważne są:
regularne badania krwi
konsultacje lekarskie (internista, endokrynolog, stomatolog)
Czy da się wyleczyć bulimię?
Tak. Choć wymaga to czasu, zaangażowania i wsparcia specjalistów, wiele osób wychodzi z bulimii i odbudowuje zdrową relację z ciałem i jedzeniem. Kluczem jest wczesna interwencja i niesienie sobie wsparcia – a nie wstydu.
Jeśli zmagasz się z bulimią lub podejrzewasz ją u kogoś bliskiego –nie zwlekaj. Zwrócenie się po pomoc nie jest oznaką słabości – to największy akt odwagi i troski o siebie.
Zapoznaj się z Naszymi psychoterapeutami w nurcie behawioralno-poznawczym oraz psychodynamicznym oraz Naszą psychodietetyk.
Zapraszamy do Naszej osteopatki!
W związku z efektami ubocznymi dla organizmu jakim są zaburzenia odżywiania warto zadbać o wsparcie układu trawiennego przez terapię wisceralną, która pomoże w regeneracji i ponownym przyzwyczajeniu organizmu do spożywania posiłków bez efektów ubocznych jak wzdęcia, zaparcia, które mogą szczególnie wywoływać lęk lub opór u osób z zaburzeniami odżywiania.
Chcesz dowiedzieć się więcej o tym temacie? Zachęcamy do zapoznania się z recenzją książki napisaną przez naszą psychoterapeutkę psychodynamiczną Agnieszkę Olszewską-Benewiat dotyczącą zaburzeń odżywiania.